Quy định thỏa ước lao động tập thể đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi của người lao động và người sử dụng lao động, góp phần xây dựng mối quan hệ lao động hài hòa, ổn định tại nơi làm việc. Những quy định này không chỉ giúp điều chỉnh các điều kiện lao động mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững của doanh nghiệp. Cùng ACC Cần Thơ tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.
1. Quy định thỏa ước lao động tập thể
Quy định về thỏa ước lao động tập thể hiện nay được xây dựng dựa trên nguyên tắc tự nguyện, thiện chí và bình đẳng, tạo điều kiện để các bên tự thỏa thuận những điều khoản có lợi hơn cho người lao động.
Căn cứ Điều 75 Bộ luật Lao động 2019, thỏa ước lao động tập thể là văn bản thỏa thuận đạt được thông qua thương lượng tập thể, được ký kết giữa tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở và người sử dụng lao động. Về hình thức, văn bản này bắt buộc phải lập thành văn bản và sau khi ký kết, người sử dụng lao động có trách nhiệm gửi 01 bản đến cơ quan chuyên môn về lao động cấp tỉnh để quản lý. Theo quy định, thỏa ước có hiệu lực từ ngày các bên thỏa thuận ghi trong thỏa ước hoặc từ ngày ký kết, với thời hạn từ 01 năm đến 03 năm.
Thỏa ước lao động tập thể có thể được ký kết ở quy mô doanh nghiệp hoặc quy mô ngành. Một khi thỏa ước có hiệu lực, các bên liên quan đều phải có trách nhiệm thực hiện nghiêm túc các cam kết đã ghi nhận. Đặc biệt, theo Điều 78 Bộ luật Lao động 2019, trong trường hợp quyền lợi của người lao động trong hợp đồng lao động đã giao kết thấp hơn so với thỏa ước, thì các điều khoản tương ứng của hợp đồng phải được thực hiện theo thỏa ước. Điều này khẳng định ưu thế pháp lý của thỏa ước trong việc bảo vệ quyền lợi tập thể tại nơi làm việc.
2. Nội dung chính của thỏa ước lao động tập thể
Nội dung của thỏa ước lao động tập thể phản ánh sự giao thoa giữa nhu cầu của người lao động và khả năng đáp ứng của doanh nghiệp, thường bao hàm các chế độ ưu đãi hơn so với mặt bằng pháp luật chung.
- Các chế độ về thu nhập và đãi ngộ tài chính
Nội dung ưu tiên hàng đầu trong các bản thỏa ước là quy định về tiền lương, thưởng và phụ cấp. Các bên có thể thỏa thuận về mức lương tối thiểu tại doanh nghiệp cao hơn lương tối thiểu vùng do Nhà nước quy định, các tiêu chí thưởng năng suất, thưởng lương tháng 13 hoặc tiền thưởng nhân các ngày lễ lớn. Bên cạnh đó, thỏa ước thường chi tiết hóa các khoản hỗ trợ không bắt buộc theo luật như phụ cấp xăng xe, tiền cơm giữa ca, hỗ trợ nhà ở hoặc bảo hiểm sức khỏe tự nguyện cho người lao động và thân nhân.
- Điều kiện làm việc và các quyền lợi về an sinh xã hội
Ngoài khía cạnh tài chính, thỏa ước còn tập trung vào việc cải thiện điều kiện môi trường làm việc và các chế độ nghỉ ngơi. Cụ thể, các bên có thể thống nhất về việc rút ngắn thời giờ làm việc bình thường, tăng thời gian nghỉ giữa ca hoặc bổ sung thêm các ngày nghỉ hưởng nguyên lương ngoài quy định của luật. Các cam kết về an toàn vệ sinh lao động, trang bị phương tiện bảo vệ cá nhân đạt chuẩn và lộ trình đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn cũng là những nội dung nổi bật giúp doanh nghiệp xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao.
3. Quy trình thương lượng và ký kết thỏa ước lao động tập thể
Để một bản thỏa ước có giá trị pháp lý, các bên phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình các bước từ chuẩn bị đến đăng ký với cơ quan quản lý nhà nước.
Bước 1: Chuẩn bị nội dung và đề xuất thương lượng
Quá trình khởi động khi một bên đưa ra yêu cầu thương lượng tập thể bằng văn bản. Bên nhận được yêu cầu không được từ chối và phải chủ động thảo luận về thời gian, địa điểm bắt đầu phiên họp trong vòng 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận yêu cầu. Trong giai đoạn này, tổ chức đại diện người lao động tiến hành lấy ý kiến thực tế từ đoàn viên, người lao động để xây dựng bản dự thảo bám sát nguyện vọng tập thể, đồng thời người sử dụng lao động có trách nhiệm cung cấp các thông tin cần thiết về tình hình sản xuất fv888 để làm cơ sở đối thoại.
Bước 2: Tiến hành phiên họp thương lượng tập thể
Tại các buổi thương lượng, hai bên trực tiếp thảo luận dựa trên tinh thần thiện chí và tôn trọng lẫn nhau. Theo Điều 70 Bộ luật Lao động 2019, nội dung cuộc họp phải được ghi biên bản chi tiết, trong đó ghi rõ những nội dung đã thống nhất và những nội dung còn ý kiến khác biệt. Trường hợp thương lượng không thành, các bên có thể yêu cầu hòa giải viên lao động hỗ trợ hoặc thực hiện các trình tự giải quyết tranh chấp lao động theo quy định để đảm bảo quá trình không bị bế tắc kéo dài.
Bước 3: Lấy ý kiến tập thể lao động và ký kết chính thức
Trước khi ký kết chính thức, bản dự thảo thỏa ước đã đạt được sự đồng thuận giữa các đại diện thương lượng phải được lấy ý kiến của toàn thể người lao động tại cơ sở. Thỏa ước chỉ được ký kết khi có trên 50% số người lao động trong phạm vi áp dụng biểu quyết tán thành. Sau khi có kết quả biểu quyết, đại diện có thẩm quyền của hai bên tiến hành ký đóng dấu chính thức vào văn bản. Thỏa ước sau khi ký phải được công khai cho người lao động biết rộng rãi để thực hiện và giám sát.
Bước 4: Gửi hồ sơ đăng ký thỏa ước đến cơ quan lao động
Đây là bước hoàn tất thủ tục hành chính để Nhà nước kiểm soát tính hợp pháp của văn bản. Trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ký kết, người sử dụng lao động phải gửi 01 bản thỏa ước đến Sở Lao động – Thương binh và Xã hội nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính. Việc gửi thông báo này giúp cơ quan quản lý kịp thời phát hiện và yêu cầu sửa đổi nếu thỏa ước có nội dung trái pháp luật, đồng thời chính thức hóa giá trị thi hành của thỏa ước trong hệ thống văn bản của doanh nghiệp.
4. Câu hỏi thường gặp
Thỏa ước lao động tập thể có thể bị tuyên bố vô hiệu hay không?
Thỏa ước lao động tập thể có thể bị tuyên bố vô hiệu toàn bộ hoặc vô hiệu một phần bởi Tòa án nhân dân. Trường hợp vô hiệu toàn bộ thường xảy ra khi người ký kết không đúng thẩm quyền hoặc trình tự thương lượng, ký kết vi phạm nghiêm trọng quy định pháp luật.
Doanh nghiệp có quyền đơn phương chấm dứt thỏa ước trước thời hạn không?
Về nguyên tắc, thỏa ước lao động tập thể mang tính ràng buộc chung và các bên không được đơn phương chấm dứt khi thỏa ước vẫn còn hiệu lực. Tuy nhiên, các bên có thể thỏa thuận sửa đổi, bổ sung hoặc chấm dứt trước hạn nếu có sự đồng thuận của cả hai phía thông qua quy trình thương lượng tương tự như khi ký kết.
Sự khác biệt cơ bản giữa thỏa ước và hợp đồng lao động cá nhân?
Mặc dù cả hai đều là văn bản thỏa thuận, nhưng thỏa ước lao động tập thể mang tính chất là một bản cam kết chung áp dụng cho số đông, trong khi hợp đồng lao động cá nhân chỉ xác lập quyền và nghĩa vụ cho một người cụ thể. Thỏa ước đóng vai trò thiết lập khung quyền lợi chung mà hợp đồng cá nhân không được phép thấp hơn.
Quy định thỏa ước lao động tập thể là nền tảng quan trọng để xây dựng môi trường lao động công bằng và bền vững, giúp các bên tránh được những rủi ro pháp lý không đáng có. Việc nắm vững các quy định này không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp phát triển mà còn bảo vệ quyền lợi người lao động một cách hiệu quả. Để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ pháp lý chuyên sâu, hãy liên hệ ACC Cần Thơ ngay hôm nay. Đội ngũ chuyên gia của chúng tôi sẵn sàng đồng hành cùng bạn trong mọi vấn đề liên quan đến lao động.
Để lại một bình luận